/مدل‌های رهبری: رهبری کاریزماتیک

مدل‌های رهبری: رهبری کاریزماتیک

 

بررسی لغوی کاریزما

فَرَهْمَندی، محبوبیت ذاتی یا کاریزما (به یونانی: χάρισμα یا «خاریسما») در لغت به معنی جذابیت غیرعادی و دارا بودن صفت‌های ویژه و ممتاز و منحصربه‌فردی است که مورد پسند و ستایش تعداد زیادی از دیگر انسان‌هاست. جاذبه‌ای انفرادی (فردی) که اثری اجتماعی (جمعی) دارد.

کاریزما، در اصطلاح به خصوصیت کسی گفته می‌شود که به شخصه و یا به عقیده دیگران، دارای قدرت رهبری فوق‌العاده است. این اصطلاح اغلب در علوم سیاسی و جامعه‌شناسی به کار برده می‌شود تا زیرمجموعه‌ای از رهبرانی را که با استفاده از نیروی توانایی شخصی خود می‌توانند تأثیراتی عمیق و استثنایی در پیروان خود داشته باشند، توصیف کنند.

رهبری کاریزماتیک (Charismatic Leadership)

برای سازمان‌هایی که از بی‌تفاوتی و عدم احساس مسئولیت کارکنان ناراضی هستند، انتخاب این سبک رهبری می‌تواند مفید باشد، که با شور و انرژی خود سازمان را به حرکت در می‌آورند. این سبک از رهبری برای سازمان‌هایی که به تغییرات درونی نیاز دارند، مناسب است و رهبری در این سبک باید با الگو قرار دادن خود، سایرین را به عملکردهای فوق‌العاده مجاب کند.

بعضی محققان علم مدیریت گفته‌اند شرایط اجتماعی و تاریخی ،عوامل اصلی در ظهور رهبران کاریزماتیک هستند. آن‌ها بر این عقیده‌اند که رهبری کاریزماتیک اغلب در شرایط و وضعیت‌های منحصر بفرد و نادر ظهور می‌کند (حداقل از نظر آماری این چنین است). آقای آبربچ براساس تحلیل‌هایی که در زمینه بسیاری از رهبران کاریزماتیک صورت گرفته است، می‌گوید:

رهبران کاریزماتیک، پیش از بحران‌هایی که آنها را به قدرت می‌رساند، اغلب نالایق، معمولی و کم‌جاذبه به نظر می‌رسند

چطور یک فرد کاریزماتیک باشیم :

۱.در ذهن‌تان، مانند یک درنده حرکت کنید.

فکر کنید چطوری یک شیر یا ببر حرکت می‌کنند هنگامیکه می‌خواهند شکار کنند. آهسته, نرم و با هدف. این‌ها حرکاتی هستند که نشان از بی عجلگی می‌دهند زیرا از هیچ چیز نمی‌ترسند.

از خودتان بپرسید “من چطور حرکت می‌کردم اگر هیچ غم و غصه و ترسی در این دنیا نداشتم؟” آرام و آهسته,طوری حرکت کنید انگار شما نمونه ی یک انسان کامل هستید.

بعضی افراد اشتباهاً فکر می‌کنند با عجله و نگران این طرف و آن طرف رفتن باعث دیده شدن بیشترشان می‌شود و این یعنی فرد مهمی هستند؛ا ین طرز فکر به کلی اشتباه است. افراد با اعتماد به نفس خیلی کم این شکلی راه میروند.

اما افراد با اعتماد به نفس و عالی رتبه‌ای که هیچ رقیبی در اطرافشان ندارند بسیار آرام و با اعتماد به نفس و آهسته حرکت می‌کنند. فکر کنید یک ستاره فوق ستاره سینما، یک مدیر یا یک میلیونر خود ساخته چگونه حرکت می‌کند؟

۲.طوری حرکت کنید انگار نیمه صحنه آهسته است

نکته اصلی این است که آهسته و هدف‌دار حرکت کنید. سریع نه، حرکت کردن عصبی و با شتاب نشانه از استرس و نا آرامی درونی است. دست‌ها و پاهایتان را طوری حرکت دهید انگار در زیر آب هستید و دارید حرکت می‌کنید.

یک هفته آگاهانه حرکتتان را زیر نظر بگیرید، عادات شتاب دارتان را شناسایی کنید مانند تیک‌های خودآگاه، ضربات سریع انگشت بر روی پا یا میز، حرکات سریع پاها اگر می‌توانید از خود هنگام یک ارایه فیلم بگیرید و به دقت حرکاتی که نشان از نا‌آرامی و استرس است شناسایی و حذف کنید.

۳.تماس چشمی را نگه دارید

یک تمرین فوق العاده قوی برای اینکه این عادت چالش‌زا را در خود نهادینه کنید: برای یک هفته تمام رنگ چشمان تمام افرادی که با آن‌ها برخورد دارید بنویسید. اما تماس چشمی برای بعضی افراد ناراحت کننده است، مخصوصا برای مردها زیرا رفتاری همراه با اعتراض به حساب می‌آید پس در این موارد تماس چشمی را بسیار کوتاه نگه دارید.

نحوه صحیح داشتن تماس چشمی با افراد در هنگام گفتگو هم طوری است که وقتی دارید صحبت می‌کنید ۵۰% و وقتی دارند صحبت میکنند ۱۰۰% تماس چشمی داشته باشید.

۴.لبخند

افراد با اعتماد به نفس همیشه جدی نیستند، آن‌ها لبخند می‌زنند زیرا شاد هستند و نمی‌ترسند آن‌ را نشان دهند.

بعضی افراد با لبخند مشکل دارند و دوست ندارند زیاد لبخند بزنند همین امر آنها را تبدیل به یک فرد نا آرام و ناراحت می‌کند. اگر شما هم از این دسته از آدم‌ها هستید لبخند زدن را جلوی آینه تمرین کنید.

بعضی افراد می‌گویند که برایشان سخت است لبخند دروغین بزنند. موافقم، نباید هیچ چیزی را مصنوعی جلوه کنید.

پس لبخند بزنید و نشان دهید شما آرام  و تحت کنترل خودتان هستید؛ علاوه بر شاد بودن. لبخند زدن مانند دست دادن است، شما دست می‌دهید با افراد نه به خاطر اینکه احساس می‌کنید باید دست بدهید بلکه حرکتی است که باید انجام دهید تا ایده ای را القا کنید (“از آشنایی تان خوشحالم”)؛ لبخند نیز این تفکر را الفا میکند (“من از خودم مطمئنم”).

همیشه این کار را انجام دهید زیرا به همه می‌گویید “من با اعتماد به نفس‌ترین فرد در این اتاق هستم”

لبخند یکی از اصلی‌ترین پایه‌های شخصیت فرد با اعتماد به نفس است.

در دو وضیعت همیشه باید لبخند بزنید، وقتی که با کسی آشنا می‌شوید؛ و وقتی وارد اتاقی پر از آدم می‌شوید. این تمرین را برای مدتی انجام دهید (با تماس چشمی قوی ترکیب کنید) و میبینید مردم چه طوری جذب شما می‌شوند.

البته توصیه می‌شود در ملاقات‌های کاری حین مذاکرات کمتر لبخند بزنید، یا کامل لبخند نزنید و هر وقت واقعا می‌خواهید لبخند بزنید یک لبخند از ته دل بزنید، لبخند شما ارزشمند است و باید از آن استفاده کنید اما نه همیشه و هر وقت.

به علاوه لبخند های متفاوتی تمرین کنید، هنگام آشنایی با مردم با هر کسی با یک لبخند دست ندهید این کار باعث می‌شود پی ببرند به مصنوعی بودن عمل لبخند زدن.

۵.با دست هایتان صحبت کنید

دوباره, حرکات باید آرام و ملایم باشد؛ اما استفاده از دست‌ها برای انتقال نکات در صحبتمان عادت اکثرمان است.

این خوب است؛ صحبت کردن مدیران ارشد شرکت‌های بزرگ دنیا، سخنرانی افراد مهم و ستاره ها را اگر نگاه کنید، کاملا به وضوح می‌بینید که چگونه از حرکات دستشان برای انتقال مفاهیم استفاده می‌کنند.

۶.حجم بگیرید

به صورت خاص بشینید و همیشه بیشترین جایی را که می‌توانید اشغال کنید.

این بیشتر برای مردها است (برای خانوم ها زیاد توصیه نمیشود) اما شیوه زبان بدن در با اعتماد به نفس نشستن به این صورت است که بر روی صندلی و دست‌ها پشت سر، پاها بر روی هم در قسمت زانو و تکیه به پشت.

اصلا طوری بنشینید انگار همه چیز از آنِ شماست.

۷.آگاهانه آرام باشید

اکثر مردم به کمبود اعتماد به نفس خیانت می‌کنند؛ با حرکات عصبی در قسمت شانه یا حرکات ریز عصبی انگشتان. برای چندین هفته هر روز به خودتان یادآوری کنید که آرام هستید و زبان بدنتان هم باید نشان از آرامش درونتان باشد.

این کار زمانبر است اما شدنی است.

پس تمرین کنید تا ملکه ذهنتان شود، مانند رانندگی است. شما وقتی مانند ستاره‌های سینما حرکت کنید، خواهید فهمید که درست دارید انجامش می‌دهید.

۸.سرتان را مستقیم نگه دارید

گردنتان را کج نگه ندارید. همیشه مستقیم! تصور کنید یک تاجی بر روی سرتان گذاشته شده و باید تعادلش را نگه دارید یا با تکه نخی از بالا سرتان را دارند می‌کشند.

۹.به فکر یک کلاس هنر رزمی باشید

بدنبال یک کلاس باشید تا بتوانید مهارت به کنترل درآوردن تمام قسمت‌های بدنتان را کسب کنید. مانند هنرهای رزمی، کلاس ایروبیک یا رقص. شما در این مکان‌ها مهارتی بدست خواهید آورد تا ماهیچه هایتان را تقویت کنید، شاداب باشید و بتوانید بدنتان را در کنترل خودتان درآورید.

  1. اهمیت دادن به فناوری

کاریزماتیک‌ها برای اینکه از دیگران جا نمانند، در کنار سه ویژگی دیگری که در بالا گفته شد، از فناوری و به روز بودن هم غافل نیستند. برای آنها مهم است که از تازه‌ترین پیشرفت‌های فناوری اطلاع پیدا کنند و حتی از آن‌ها به طور کامل استفاده کنند.به روز بودن و با فناوری‌های روز پیش رفتن یکی از مهمترین اقداماتی است که در ایجاد شخصیت کاریزماتیک در روزگار ما نقش زیادی ایفا می کند.

نتیجه

دنیا به رهبران کاریزماتیک نیاز دارد زیرا آن‌ها برای زندگی و دنیایی بهتر مبارزه می‌کنند. آنها شجاع و متعهد و آماده‌ی ایستادگی در برابر کسانی هستند که دید متفاوتی نسبت به اجتماع یا سازمان دارند.

رهبران کاریزماتیک قادرند شکاف بین آنچه سازمان به کارکنان عرضه می‌کند و نیازها و خواسته‌های کارکنان از سازمان را تشخیص دهند. آن‌ها چشم‌اندازی خلق می‌کنند که حامیان‌شان مشتاقانه آن را می‌پذیرند و در نتیجه انگیزه‌ی بالایی برای تلاش در راه رسیدن به این هدف مشترک خواهند داشت.